
Pieters’ Daglicht over Denkdingen
Pieter las het bericht over de vijver in ’s-Gravenland en moest even slikken. Niet vanwege het water, want dat schijnt er nog gewoon te zijn, maar vanwege wat eromheen is gebeurd. Of eigenlijk: wat er niet is gebeurd.
Vier jaar geleden stak de buurt de handen uit de mouwen. Er was een potje beschikbaar en daar moest natuurlijk iets mee gebeuren. Bewoners dachten mee, maakten plannen, plantten groen en hielpen hun leefomgeving een stukje mooier te maken. Een schoolvoorbeeld van burgerparticipatie. De gemeente blij, de bewoners blij en de vijver kon er weer jaren tegenaan.
Althans, dat was vermoedelijk de bedoeling.
Want inmiddels is het groen overwoekerd, zijn de planten verdwenen en ligt het gebied er volgens de bewoners weer bij alsof Moeder Natuur er een tijdelijk kraakpand heeft betrokken. De gemeente erkent dat er sprake is van achterstallig groenonderhoud. Kijk, dat is tenminste eerlijk. Alleen jammer dat eerlijkheid geen onkruid wiedt.
Er was destijds 300.000 euro beschikbaar. Dat is geen kleingeld dat je bij de bakker uit je jaszak haalt om een paar bloembollen af te rekenen. Daarmee kun je behoorlijk wat groen planten. En dat hebben de bewoners ook gedaan. Met enthousiasme en betrokkenheid. Ze zagen hun eigen ideeën werkelijkheid worden. Ze waren niet alleen toeschouwers, maar mede-eigenaar van hun buurt.
En precies daar wringt voor Pieter de schoen.
Want als je bewoners uitnodigt om mee te denken en mee te werken, moet je ook nadenken over wat er daarna gebeurt. Een wijk opknappen is niet hetzelfde als een verjaardag organiseren. Je kunt niet na het uitblazen van de kaarsjes de slingers laten hangen en vervolgens vier jaar niet meer omkijken naar de jarige.
Het gemeentelijke antwoord is ondertussen ook interessant. De kleurrijke beplanting bleek niet haalbaar vanwege de hardnekkige aanwezigheid van groot hoefblad. Pieter kent dat spul niet persoonlijk, maar krijgt inmiddels de indruk dat het een bijzonder invloedrijke inwoner is. Waar andere Capellenaren zich moeten melden bij het WOP om hun wensen kenbaar te maken, lijkt groot hoefblad rechtstreeks toegang te hebben tot het gemeentelijk apparaat.
En dan de beschoeiing. Die wordt nu aangepakt, terwijl bewoners en zelfs werklieden zich afvragen of dat eigenlijk wel nodig was. Vier jaar geleden was er nog geen ruimte voor natuurvriendelijke oevers, omdat elders in Capelle grotere prioriteiten lagen. Nu wordt er opnieuw geïnvesteerd. Misschien is dat allemaal technisch uitstekend te verklaren, maar voor de gemiddelde buurtbewoner begint het verdacht veel op een gemeentelijke perpetuum mobile te lijken: geld erin, werkzaamheden eruit en over een paar jaar beginnen we opnieuw.
Ook de communicatie verdient een eigen hoofdstuk. Acht parkeerplaatsen bezet, werkzaamheden aan de vijver en geen brief in de bus. Drie borden moesten volstaan. De gemeente begrijpt achteraf dat dit, gezien de voorgeschiedenis, niet handig heeft uitgepakt.
Dat is een vriendelijke formulering voor: we hadden even kunnen nadenken voordat we begonnen.
Pieter wil niet zuur doen. Integendeel. Hij vindt het prachtig wanneer bewoners zich inzetten voor hun leefomgeving. Juist in een tijd waarin we voortdurend praten over sociale cohesie, betrokkenheid en eigenaarschap, is het goud waard als mensen samen de schop in de grond zetten.
Maar participatie is geen goedkope manier om gemeentelijk werk uit te besteden. Het is ook geen fotomoment voor de opening, waarna de wethouder het lint doorknipt en iedereen weer overgaat tot de orde van de dag.
Participatie schept verwachtingen. En misschien nog wel belangrijker: verplichtingen. Wie bewoners vraagt om mee te bouwen, moet ook bereid zijn om samen te zorgen dat het resultaat overeind blijft.
Pieter heeft daarom een bescheiden voorstel. Zet niet alleen een potje klaar voor de aanleg, maar reserveer meteen een potje voor het onderhoud. En maak met elkaar afspraken over wie waarvoor verantwoordelijk is. Dat voorkomt teleurstelling, verspilling en een volgende ronde gemeentelijke graafwerkzaamheden.
Want een mooie vijver is meer dan water met een beschoeiing. Het is een plek waar mensen elkaar ontmoeten, wandelen, kinderen spelen en buurtbewoners zich thuis voelen.
En dat laatste groeit niet vanzelf. Zelfs niet als je er voor drie ton bloembollen bij koopt.
Pieter hoopt dat de gemeente de achterstanden snel wegwerkt. En dat de bewoners daarna weer met plezier langs hun vijver kunnen wandelen.
Zonder dat ze onderweg eerst een kapmes nodig hebben.
Want een buurt laat je niet verwilderen nadat je haar hebt laten meedenken.
