
En misschien wel redde
Pieters’ Daglicht over een dwarse gedachte tijdens The Passion
Pieter zat op de bank. Niet zomaar een bank, maar zo’n bank die alles al had gezien: kruimels van oude koekjes, deuken van diepe gedachten en een verdwaalde pinda uit 2017 die zich hardnekkig verzette tegen stofzuigers en vergetelheid.
Op televisie voltrok zich The Passion. Bekend decor. Bekende woorden. Bekende afloop ook, eerlijk is eerlijk. Pieter keek, zoals hij dat doet: licht voorovergebogen, alsof hij het verhaal persoonlijk nog even wilde controleren op feitelijke onjuistheden en theatrale overdrijvingen.
En toen kwam het moment. Herodes. Het volk. De vraag. “Wat wilt u dat ik met hem doe?”
En het volk – oh, dat volk – deed wat het al eeuwen doet: het schreeuwde. Niet zachtjes, niet twijfelend, maar met de overtuiging van mensen die zelden nadenken maar altijd zeker zijn.
“Kruisig hem!”
Pieter slikte een stukje pinda (mogelijk uit 2017, hij kon het niet uitsluiten) en dacht: Maar wat nu…
Wat nu, als wij – datzelfde volk, maar dan met een licht dwarse bui en een kop thee achter de kiezen – eens iets anders zouden roepen?
Stel je voor. Een plein vol mensen. Microfoons. Camera’s. Dramatiek alom. En dan, plotseling, een collectieve oprisping van eigenwijsheid. “Laat hem vrij!”
Stilte.
Herodes kijkt. De soldaten kijken. De regisseur kijkt (want laten we eerlijk zijn, zelfs eeuwen later zit er altijd ergens iemand met een draaiboek).
“Pardon?” vraagt Herodes, licht van zijn stuk gebracht. “Vrij!” roept het volk nog eens, nu met iets minder bravoure maar wel meer overtuiging. “We hebben erover nagedacht. Het voelt… juister.”
En daar begint het gedonder.
Want niets is zo ontwrichtend als een volk dat plotseling afwijkt van de verwachting. Systemen raken in de war. Macht wordt nerveus. De geschiedenis begint te schuiven als een kast op een scheve vloer.
Pieter zag het voor zich. Soldaten die hun speer laten zakken omdat er geen duidelijke vijand meer is. Bestuurders die in hun papieren bladeren op zoek naar een protocol voor “massale mildheid”. Commentatoren die stamelend proberen uit te leggen wat er zojuist níet gebeurd is.
En ergens, midden op dat plein, staat dan iemand. Vrij. Niet omdat het moest, maar omdat het volk – dat wonderlijke, grillige geheel – besloot het anders te doen.
Pieter leunde achterover. Want misschien, dacht hij, zit daar precies de crux.
We denken vaak dat geschiedenis iets is wat ons overkomt. Iets vasts, iets onvermijdelijks, iets dat al geschreven staat in dikke boeken met dunne marges. Maar wat als geschiedenis eigenlijk gewoon een optelsom is van momenten waarop iemand had kunnen zeggen: “Nee, wacht even.” Wat als de kracht niet zit in het volgen van de lijn, maar in het durven buigen ervan?
Hij keek weer naar het scherm. Het verhaal ging verder zoals het altijd gaat. De afloop bleef onwrikbaar, als een oude kast die weigert nog één centimeter te verschuiven.
Maar in zijn hoofd – en dat is bij Pieter nooit een kleine ruimte – was iets opengeklapt. Misschien zijn we dat volk nog steeds. Niet dat van toen, maar dat van nu. Met onze pleinen, onze schermen, onze meningen die sneller reizen dan gezond is voor een gemiddelde gedachte. En elke dag opnieuw klinkt ergens die vraag: “Wat wilt u dat ik met hem doe?”
En elke dag opnieuw hebben wij de keuze. Schreeuwen we mee? Of zeggen we, zachtjes eerst, maar steeds harder: “Laat hem vrij.”
Pieter knikte. En pakte nog een pinda. Die smaakte verdacht historisch.
