
Pieters’ Daglicht over Denkdingen
Hij doet er niet aan.
Carnaval.
Pieter is van het type doe maar gewoon, dan doe je al gek genoeg. Dat is geen levensmotto, dat is een waarschuwing. Aan zichzelf. En aan anderen. Vooral aan anderen.
Pieter kijkt in deze dagen naar mensen zoals hij ook naar vuurwerk kijkt: op veilige afstand, met één wenkbrauw omhoog en de stille hoop dat niemand een oog verliest.
Carnaval, dat is voor velen één groot feest. Drinken, verkleden, gek doen, even op de EHdK (Eerste Hulp bij de Kater) liggen en dan weer door. Drie dagen lang leven alsof maandag nooit meer komt. Alsof Aswoensdag een gerucht is. Alsof vlees vaarwel vooral betekent: nog één worstenbroodje dan.
Pieter doet daar niet aan. Maar zijn familie… tja. Dat is een ander verhaal.
Want één van zijn broers, Stefan, liet zich enkele jaren geleden kronen tot Prins Carnaval. In het Rottenrijk (Geffen) nota bene. Geffen. Een dorp waar zelfs de kerk op dinsdagmiddag denkt: het is goed zo. Stefan dus. Met mantel. Met steek. Met scepter. Met een glimlach die drie dagen bleef hangen en daarna pas langzaam afzakte tot iets wat leek op vermoeidheid, maar dan feestelijk.
En daar staat Pieter dan. Aan de rand van het narrenrijk. Met een kop koffie. Nuchter. Letterlijk en figuurlijk. Terwijl zijn broer symbolisch de sleutel van het dorp krijgt overhandigd en voor even de macht heeft. Drie dagen chaos, geregeld door een draaiboek van veertig pagina’s, gedrukt op geel papier, met plastic mapjes.
Carnaval is namelijk geen willekeur. Het is georganiseerde zotheid. Een gekerstend heidens volksfeest. Dat moet je ook maar durven verzinnen. Eerst met z’n allen doen alsof alles mag, en daarna veertig dagen boete. Dat is geen feest, dat is schuldgevoel met confetti.
Oorspronkelijk was carnaval bedoeld om de wereld even op z’n kop te zetten. De nar werd koning. De koning werd mikpunt. De gewone mens mocht spotten, zingen, drinken en zeggen wat hij de rest van het jaar inslikte. Even geen hiërarchie. Even geen verschil. Behalve dan tussen mensen die nog kunnen lopen en mensen die steun zoeken bij een lantaarnpaal.
En dáár zit iets moois. Carnaval is ook het feest van aandacht. Van zien wie anders onzichtbaar is. Van samen zingen met iemand die de tekst niet helemaal kent, maar wel de toon. Van ruimte maken voor mensen die het leven normaal gesproken niet zo leutig vinden.
Dat zie je niet altijd als je alleen naar de bierconsumptie kijkt. Of naar de carnavalstoeristen van boven de rivieren, die denken dat een kiel een vrijbrief is voor alles wat normaal niet mag en eigenlijk ook nu niet zou moeten.
Maar kijk beter. Kijk naar de optocht. Naar de satire. Naar de praalwagens die dingen zeggen die de gemeenteraad liever niet hoort. Naar de Prins die met zachte dwang de burgemeester uitlacht en daarmee iets zegt over macht, menselijkheid en hoe tijdelijk alles is.
Carnaval herinnert ons eraan dat niemand altijd serieus kan zijn. En dat wie altijd serieus is, zichzelf soms te serieus neemt. Het leert ons dat spot niet hetzelfde is als minachting. En dat samen lachen soms meer verbindt dan samen vergaderen.
Pieter viert geen carnaval. Maar hij snapt het wel.
Hij snapt dat het nodig is. Dat er momenten moeten zijn waarop we collectief zeggen: het mag even los. Niet om te ontsnappen, maar om terug te kunnen keren. Iets lichter. Iets zachter. Met meer oog voor elkaar.
En ergens, diep vanbinnen, als hij zijn broer ziet zwaaien als Prins Carnaval, denkt Pieter heel even: misschien is dit wel precies wat we nodig hebben.
Maar dan bestelt hij toch nog een koffie. Gewoon. Dat is al gek genoeg.
