
Groenland te koop, inclusief heffing en handleiding
Pieters’ Daglicht over Denkdingen
Er zijn dagen dat je de krant openslaat, het nieuws aanzet of – God betere het – een liveblog volgt, en denkt: dit is geen actualiteit meer, dit is improvisatietheater met kernwapens. Vandaag is zo’n dag. Welkom bij Live Groenland, waar een eiland dat vooral bekendstaat om ijs, stilte en een tamelijk ontspannen omgang met de tijd, plots het middelpunt is geworden van geopolitieke grootspraak, spierballenretoriek en een factuur van tien procent.
Trump wil Groenland hebben. Dat is op zichzelf al een zin die je een paar keer hardop moet lezen om te controleren of hij echt bestaat. Trump wil Groenland hebben. Alsof hij bij de Makro staat en zegt: “Doe die pallet ijsblokjes er ook maar bij, kan nooit kwaad.” En als Groenland of Europa daar moeilijk over doet? Dan volgen heffingen. Eerst tien procent. Later meer. Want zo werkt dat in de wereld van de volwassen diplomatie: wie niet luistert, krijgt strafkorting. Of was het strafopslag?
Groenland. Dat land dat het liefst onafhankelijk wil zijn, maar nu vooral onafhankelijk wil blijven van vastgoedmagnaten met nucleaire hobby’s. Een land waar meer husky’s wonen dan lobbyisten. Waar de grootste stressfactor doorgaans is of de boot morgen vaart. En dat wordt nu ineens een “essentieel veiligheidsbelang”. Want ja, ergens onder dat ijs zou wel eens iets kunnen liggen. Grondstoffen. Macht. Of gewoon het idee dat je iets hebt afgepakt voordat iemand anders het deed.
En daar staan we dan, Europa. Anderhalf uur beraad voor één verklaring. Alsof men eerst moest uitzoeken waar Groenland ook alweer lag. António Costa zegt plechtig dat het internationaal recht verdedigd blijft worden. Te beginnen met het grondgebied van de lidstaten. Dat klinkt een beetje alsof je tegen een brand zegt: “We gaan u streng toespreken.” Jesse Klaver roept dat er een grens is bereikt. Derk Boswijk noemt het volstrekt onlogisch. Duitsland concludeert dat het onze zwakte laat zien. Kortom: iedereen heeft gelijk, niemand heeft een plan en de rekening ligt al klaar.
Intussen zwaaien in Kopenhagen mensen met vlaggen. Deense, Groenlandse en zelfs eentje uit de veertiende eeuw. Dat is misschien wel het mooiste beeld van dit hele spektakel: demonstranten die teruggrijpen op een unie die al 600 jaar niet meer bestaat, omdat die ineens rationeler voelt dan het heden. “Weet je nog, toen dingen ook raar waren, maar niet dit raar?”
En Trump? Die sluit militaire actie niet uit. Dat zinnetje, zo achteloos in een liveblog gegooid, zou normaal gesproken alarmbellen, spoedvergaderingen en existentiële paniek veroorzaken. Nu schuift het voorbij tussen een importheffing voor Nederland en een video over een legerbasis die er al 75 jaar staat. Alsof je leest: Regen verwacht. File bij Utrecht. Mogelijk oorlog.
Het NAVO-bondgenootschap kraakt hoorbaar. Bondgenoten die elkaar geruststellen dat ze elkaar waarschijnlijk niet gaan aanvallen. Waarschijnlijk. Dat woord alleen al. Het is alsof je in een huwelijkstherapie zit waar iemand zegt: “Ik verwacht niet dat we elkaar met messen te lijf gaan.” Dat is geen geruststelling, dat is een noodkreet.
En toch. Onder alle hilariteit, memes en verbijstering zit iets dat schuurt. Want dit is niet alleen een karikatuur. Dit is macht die zich niet meer schaamt. Chantage als beleidsinstrument. Handelstarieven als wapen. Internationale relaties als vastgoeddeal. En een Europa dat vooral reageert, analyseert en overlegt, terwijl de toon steeds verder opschuift van belachelijk naar gevaarlijk.
De vraag is dan ook niet of dit over de top is. Dat station zijn we al drie liveblogs geleden gepasseerd. De vraag is: wanneer zeggen de Amerikanen zelf “genoeg”? Wanneer besluit het land van checks and balances dat dit geen sterke leider is, maar een man die wereldpolitiek behandelt als een aflevering van The Apprentice: Arctic Edition?
Want uiteindelijk kan Europa wel grenzen stellen, verklaringen afgeven en heffingen terugdreigen. Maar de echte rem zit daar. In Amerika zelf. Bij kiezers die wakker worden en denken: Wacht even. Groenland? Heffingen? Militair geweld tegen bondgenoten? Is dit nog normaal?
Tot die tijd blijven wij refreshen. Liveblogs volgen. Reageren. Demonstreren met vlaggen uit vervlogen eeuwen. En hopen dat gezond verstand, ooit een gerespecteerde grootmacht, ergens nog een comeback maakt.
Welkom bij Live Groenland. Blijf vooral kijken. Dit kan elk moment nóg absurder worden.
