
Pieters’ Daglicht over Denkdingen
Het begon zo mooi. Met liefde. Met lente. Met aprilzon. Met een ja-woord dat eigenlijk meer leek op een “ja joh, kom maar hier”. En met ChatGPT. Dat ook.
En ergens, heel stilletjes, stond daar het Burgerlijk Wetboek. Met de armen over elkaar. Te kijken. Te wachten. En uiteindelijk: te oordelen.
Want ziehier: Nederland, land van gedogen. We gedogen softdrugs, hard meningen, halve waarheden, volle terrassen, lege beloften en complete zinnen zonder werkwoord. Maar aan het ja-woord – dáár wordt niet aan getornd. Dat is heilig. Letterlijk.
In Zwolle werd een huwelijk voltrokken. Of nou ja… bijna. Een stel dat het luchtig wilde houden. Geen zware teksten, geen plechtstatige taal, geen “alle plichten die door de wet aan de huwelijkse staat zijn verbonden” – want eerlijk is eerlijk: wie zegt dát nog met droge ogen terwijl oma op rij één zit te knikken?
Dus wat doe je dan anno 2025? Je vraagt een bekende. Je benoemt die tot eendagsbabs. En je vraagt ChatGPT: “Maak er iets leuks van.” En ChatGPT deed wat ChatGPT doet. Het maakte er iets leuks van.
Er werd gelachen. Er werd gekozen. Er werd beloofd om te lachen, te groeien, te plagen, vast te houden. Ze werden een team. Een gek stel. Elkaars thuis.
Alleen…Ze werden géén echtgenoten. Niet officieel.Niet volgens artikel 1:67 BW, lid 1, sub alles-wat-er-toe-doet.
Want ergens tussen het lachen en het plagen was één zin spoorloos verdwenen. Die ene zin waarin je verklaart dat je alle plichten zult vervullen die door de wet aan de huwelijkse staat zijn verbonden. Geen romantiek. Geen poëzie. Geen emoji. Gewoon: juridisch beton. En dat beton bleek dragend.
De rechter zette er een streep door. Niet door de liefde – nee hoor, die mocht blijven. Maar wel door de akte. Door de datum. Door het idee dat je soms denkt: “Ach, dit zal wel goed zijn.”
Het Openbaar Ministerie keek ernaar, knikte ernstig en zei: “Hier moet een rechter aan te pas komen.” Want stel je voor. Vandaag lachen en plagen. Morgen belastingvoordelen zonder correcte verklaring. Waar eindigt dit?
Het stel was verdrietig. Logisch. De datum was weg. De herinnering bleef. Maar herinneringen kun je niet in de BRP invoeren. Ze wezen naar de aanwezige gemeentelijke trouwambtenaar. Die had toch iets kunnen zeggen? Iets als: “Ho ho, even terugspoelen, er ontbreekt nog een wetsartikel.”
Maar de wet is onverbiddelijk. De rechtbank begrijpt u.Echt. Maar begrijpt u de wet ook?
En toen kwam de conclusie die ergens geruststellend is: Het probleem was niet ChatGPT. Niet de technologie. Niet de tijdgeest. Het probleem was dat het ritueel niet volledig was. Dat het heilige zinnetje niet werd uitgesproken. Niet werd gehoord. Niet werd vastgelegd.
En zo leren we iets prachtigs over Nederland. Over liefde. Over regels. En over de rare volgorde der dingen.
Je mag samenwonen zonder trouwen. Je mag scheiden zonder ruzie. Je mag kinderen krijgen zonder slaap. Maar als je trouwt, dan zeg je precies dát wat er staat. Niet meer. Niet minder. Niet luchtiger.
Nederland gedoogt van alles. Maar het huwelijk… Dat begint pas écht na een correct uitgesproken zin uit 1838.
Amen.
