
of: hoe ik achtste werd, eerste werd en toen niets
Pieters’ Daglicht over Denkdingen
Pieter is ontstemd. Niet een béétje. Niet het soort ontstemd dat je met een kop thee en een koekje weer recht trekt. Nee. Het soort ontstemd waarbij je zachtjes tegen een telefoon praat alsof die iets kan terugzeggen. Of schuld kan bekennen.
Het begon onschuldig. Pieter wilde zijn apotheker bellen. Geen wereldzaak. Geen paniek. Gewoon even iets doorpraten. Zo’n gesprek waarbij je denkt: dit lossen we samen wel even op, mens tot mens.
De telefoon ging over. En toen… de stem.
“Wist u dat u veel van uw zaken ook online kunt regelen?” Ja. Dat wist Pieter. Dat wist Pieter al vóórdat hij überhaupt bestond. Dat wist Pieter zelfs toen hij nog een fax was. “Wist u dat onze herhaalservice -“ Ja. Wist hij. Wist hij allemaal. Pieter kon inmiddels zélf de band inspreken. In drie talen. Inclusief rustgevende pauzes.
Na exact één minuut en drieëntwintig seconden – een tijdsduur die Pieter voortaan gebruikt als maateenheid voor lichte wanhoop – mocht hij door naar de wachtstand.
“U bent de achtste beller in de rij.” Achtste. Dat klonk overzichtelijk. Acht is een vriendelijk getal. Acht is geen dertig. Acht is: haal nog even adem, dit komt goed.
Pieter wachtte. Geduldig. Zoals dat hoort in een beschaafd land. Vijf minuten. Tien minuten. Een kwartier. Hij deed ondertussen dingen. Koffie. Uit het raam kijken. Zich afvragen waar het misging met de mensheid. En toen gebeurde het wonder. “U bent nu de eerste beller in de rij.”
De eerste! Pieter voelde zich even gezien. Bijna uitverkoren. Dit was het moment. Nog even. Nog één bocht. Nog één ding-ding en daar zou een mens zijn. Met een stem. En begrip. En misschien zelfs een naam.
Maar toen…de stem weer. “Het is op dit moment te druk om uw telefoontje te beantwoorden. Wij verzoeken u het later opnieuw te proberen.”
Klik. De haak erop. Pieter staarde naar zijn telefoon. Alsof die zojuist zijn ontslag had ingediend. Of erger: alsof hij zei het ligt niet aan mij, het ligt aan jou.
Eerst word je een minuut lang bestookt met boodschappen die maar één doel hebben: jou laten ophangen. Dan wacht je keurig op je beurt. Dan werk je jezelf op van achtste naar eerste – een sociale stijging waar sommige mensen een loopbaan voor nodig hebben – en dan… word je eruit gegooid.
Dat doet iets met een mens.
Het is het soort machteloosheid dat je ook voelt bij zelfscankassa’s die piepen, chatbots die zeggen “Ik begrijp uw vraag niet” en formulieren die vragen om informatie die je net al drie keer hebt ingevuld. Kunnen we hier als samenleving niet iets aan doen?
Gewoon. Een mens aan de telefoon. Of desnoods een voicemail. Eentje waarin je kunt zeggen: “Hallo, ik ben Pieter. Ik heb een vraag. Bel me terug als het past.”
Geen bandjes. Geen wachtstanden. Geen valse beloftes over “eerste in de rij”. Want soms wil een mens niet online. Soms wil een mens niet later opnieuw proberen. Soms wil een mens gewoon even… een mens. En een apotheker aan de andere kant van de lijn.
Dat lijkt me, zo vlak voor het avondeten, eigenlijk niet te veel gevraagd.

Helemaal mee eens. Die bandjes zijn een drama. Soms, vaak, is het prettiger om met een persoon te praten, die je gerust stelt, die met je meedenkt, die echte hulp biedt.