Tiel kleurt buiten de lijntjes

Pieters’ Daglicht over Denkdingen

Er zijn steden waar je naartoe gaat om een museum te bezoeken. Er zijn steden waar je gaat winkelen. En er zijn steden waar je een fruitmand koopt, een Flipje-souvenir op de kop tikt en vervolgens tevreden huiswaarts keert, in de overtuiging dat je de plaatselijke cultuur volledig tot je hebt genomen.

Tiel, beste daglichtlezers, dreigt zo’n stad definitief achter zich te laten.

Want Pieter Pottenkijker moet binnenkort op pad. Bestemming: Tiel! Niet uitsluitend om Flipje, het beroemde fruitbaasje, met een beleefd knikje te begroeten. Hoewel, als je dan toch in de buurt bent, kun je zo’n mascotte natuurlijk niet zomaar laten verpieteren. Een journalistieke handdruk behoort tot de mogelijkheden.

Nee, Pieter heeft een andere reden om zijn trouwe Citroën in beweging te zetten. Tiel schijnt namelijk langzaam maar zeker te veranderen in een soort Rijksmuseum voor muurschilderingen. Alleen hoef je er niet langs suppoosten te sluipen, mag je gewoon op straat blijven staan en krijg je geen boete als je per ongeluk met je neus te dicht bij een kunstwerk komt.

Tiel kleurt buiten de lijntjes. En Pieter wil weten hoe dat eruitziet.

Vijfentwintig meter kunst aan de muur

In de Korte Nieuwsteeg is onlangs iets verschenen waarvoor zelfs een behangverkoper zijn meetlint even stilhoudt: een muurschildering van maar liefst 25 meter lang!

Vijfentwintig meter, mensen!

Dat is geen schilderijtje meer. Dat is een kunstwerk waarvoor je bijna een parkeerplaats moet reserveren. Wie het van begin tot eind wil bewonderen, kan beter stevige schoenen aantrekken. En wie onderweg even pauzeert voor een kop koffie, loopt het risico dat de schildering inmiddels alweer een paar meter verderop lijkt te zijn.

Kunstenaar Tom Dolmans werkte er vier dagen aan. Vier dagen! Pieter heeft weleens vier dagen nodig gehad om een goed voornemen te formuleren, laat staan om het vervolgens uit te voeren. Maar Dolmans zette zijn plannen om in kleur, vorm en verbeelding.

En dat bleef niet onopgemerkt. Voorbijgangers bleven staan, maakten een praatje en keken nieuwsgierig toe. Tijdens het Fruitfestival kreeg de schildering extra belangstelling.

Kijk, daar houdt Pieter nou van. Kunst die niet achter een fluwelen koord staat te wachten tot iemand met een academische opleiding uitlegt waarom drie blauwe stippen op een beige vlak de menselijke conditie symboliseren.

Kunst die je gewoon op straat tegenkomt. Zonder entreebewijs, zonder audiotour en zonder dat je eerst een folder hoeft te bestuderen waarin het woord ‘interdisciplinair’ zeven keer voorkomt.

Tiel in een kleurrijk jasje

Op de muur heeft Dolmans allerlei herkenningspunten uit Tiel en omgeving verwerkt. Het veer Hendrikus, de Waterpoort en bloemen uit de wetlands van Passewaaij hebben er een plaatsje gekregen.

Dat is slim bekeken. Je kunt natuurlijk een muur vol schilderen met exotische palmbomen, wuivende flamingo’s en een verdwaalde kameel die op zoek is naar de Sahara. Maar wat is er mooier dan je eigen omgeving terug te zien in een kunstwerk?

Het is een beetje alsof je de familiegeschiedenis in een fotoboek terugvindt, maar dan op een formaat waarop zelfs ome Henk, die achteraan altijd net buiten beeld staat, eindelijk eens volledig tot zijn recht komt.

De schildering is aangebracht in opdracht van pandeigenaar Roberto Doodkorte, in samenwerking met de gemeente Tiel. En dat op een pand dat ook nog eens een gemeentelijk monument is.

Pieter neemt zijn denkbeeldige petje af. Want bij monumenten denken we vaak aan bordjes, regels, vergunningen en ambtenaren die met een ernstig gezicht controleren of een historische baksteen wel voldoende historisch ligt te wezen.

Maar hier blijkt dat behoud van het verleden en een frisse blik op de toekomst uitstekend samen kunnen gaan.

Een lik verf tegen de grauwheid

De Korte Nieuwsteeg was voorheen een wat grauwe, verwaarloosde plek. Nu heeft de straat er een blikvanger bij. En dat is niet zomaar een cosmetische ingreep.

Tiel werkt op meer plekken aan een aantrekkelijkere binnenstad. Eerder kreeg bijvoorbeeld het transformatorhuisje aan het Zoutkeetstraatje een kleurrijke schildering. Ook andere plekken, waaronder de Marktgang, profiteren van de aandacht voor kunst in de openbare ruimte.

Pieter vindt dat een mooie ontwikkeling. Want een stad is meer dan een verzameling gebouwen, verkeersborden en parkeerautomaten die je financieel het gevoel geven dat je een kleine bijdrage levert aan de ontwikkeling van de plaatselijke welvaart.

Een stad leeft dankzij haar mensen. Dankzij ondernemers die hun nek uitsteken, kunstenaars die hun fantasie de vrije loop laten en gemeenten die soms begrijpen dat een pot verf meer kan opleveren dan een lijvig beleidsdocument.

Natuurlijk lost een muurschildering niet alle problemen op. Een vrolijke Waterpoort repareert geen kapotte stoep en een bloem uit Passewaaij haalt geen zwerfafval uit de goot. Maar kleur kan wel iets in beweging zetten. Het kan mensen laten stilstaan, kijken, praten en opnieuw ontdekken wat hun eigen stad te bieden heeft.

En soms begint een verandering precies daar: bij iemand die besluit dat een grauwe muur niet grauw hóéft te blijven.

Pieter gaat op onderzoek uit

Of de schildering daadwerkelijk het Guinness Book of Records haalt als langste muurschildering ter wereld? Dat moet nog worden uitgezocht. Vijfentwintig meter is in ieder geval een indrukwekkende prestatie, maar een wereldrecord vraagt om meer dan een enthousiast meetlint en een plaatselijke journalist met een notitieblok.

Pieter zal dus met eigen ogen gaan kijken. Hij neemt zijn journalistieke nieuwsgierigheid mee, een gezonde dosis bewondering en, voor alle zekerheid, een meetlint dat niet na tien meter ontmoedigd in elkaar zakt.

En mocht hij Flipje tegenkomen, dan zal hij hem vragen of er in Tiel nog meer muren zijn die dringend aan een vitaminekuur toe zijn.

Want één ding staat voor Pieter vast: een stad hoeft niet altijd groter, duurder of indrukwekkender te worden om aantrekkelijker te zijn. Soms helpt het al wanneer iemand een beetje kleur durft toe te voegen.

Dat geldt trouwens niet alleen voor muren.

Ook mensen kunnen af en toe wel een likje vriendelijkheid gebruiken, een scheutje belangstelling en een flinke emmer optimisme.

Want wie de wereld een beetje mooier wil maken, hoeft niet altijd een nieuwe wereld te bouwen. Soms is het voldoende om anders naar de bestaande te kijken.

En dat, beste lezers, is precies waarom Pieter zijn Citroën start.

Op naar Tiel!

Geef een reactie