
Pieters’ Daglicht over Denkdingen
Er zijn van die artiesten waarvan je jarenlang denkt dat je ze kent. Tot je er op een dag achter komt dat je eigenlijk alleen maar de buurman hebt gesproken.
Zo verging het Pieter met Leonard Cohen.
Jarenlang was Leonard voor hem niet veel meer dan “die man van Suzanne”. En zelfs dat was eigenlijk een beetje vals gespeeld. Want in huize Pieter klonk vooral de prachtige Nederlandstalige versie van Boudewijn de Groot. Leonard zelf? Die bleef ergens in een mistige Canadese verte zitten, tussen een stapel dichtbundels en vermoedelijk een kop sterke koffie.
Pieter had er vrede mee. Tot die ene avond.
Zoals zoveel mooie ontdekkingen begon ook deze per ongeluk. Laat op de avond. De afstandsbediening lag lui op de armleuning. De oogleden hingen gevaarlijk laag. En ineens verscheen daar een concert van een oudere heer met een stem alsof hij zijn hele leven grind had gegeten, afgeblust met een vat rode wijn en vervolgens nog een paar eeuwen had liggen rijpen in een kloosterkelder.
“Dat wordt niks,” mompelde Pieter. Drie minuten later zat hij kaarsrecht. Toen klonk Hallelujah.
Geen vuurwerk. Geen dansers. Geen rookkanonnen. Geen gitarist die zichzelf achterstevoren aan een hijskraan had gehangen. Alleen een oude man, een stem die rechtstreeks uit de kelder van de ziel leek te komen en woorden die je niet alleen hoorde, maar ergens diep vanbinnen voelde landen.
Pieter was verkocht. En zoals dat gaat bij mannen van een zekere leeftijd begon daarna een lichte vorm van verzamelwoede.
“Ik koop één cd.” Dat werden er twee. Daarna vijf. Toen een verzamelbox. Nog een livealbum.
Een bijzondere uitgave. Een geremasterde versie. Een Japanse persing. Een deluxe-editie waarvan Pieter nog altijd vermoedt dat zelfs Leonard niet wist dat die bestond. Inmiddels bezit hij ongeveer de complete discografie. De boekenkast kreunt er zachtjes onder.
Leonard Cohen was geen man van snelle meezingers. Zijn liedjes vragen geduld. Ze wandelen liever dan dat ze sprinten. Ze fluisteren waar anderen schreeuwen. En ergens onderweg ontdek je dat hij helemaal niet over anderen zingt.
Hij zingt over jou. Over de liefde die soms meer schuurt dan streelt. Over ouder worden zonder bitter te worden. Over geloof zonder zekerheden.
Over verliezen zonder de hoop helemaal kwijt te raken.
Zijn stem werd met de jaren steeds lager. Alsof hij steeds dichter bij de aarde kwam. Terwijl veel artiesten op leeftijd proberen jong te blijven, leek Cohen juist steeds meer zichzelf te worden.
Dat is misschien wel zijn grootste kunst. Hij hoefde niemand meer te imponeren. Hij hoefde alleen nog maar de waarheid te zingen. En gek genoeg klinkt waarheid vaak niet luid. Maar zacht.
Pieter betrapt zichzelf er tegenwoordig op dat hij soms zomaar een Cohen-plaat opzet. Niet omdat hij melancholisch is. Niet omdat het regent. Niet omdat hij behoefte heeft aan een filosofische crisis op dinsdagmiddag. Maar omdat sommige muziek geen achtergrond is. Ze is gezelschap.
Leonard Cohen is zo’n zeldzame gast die je stilletjes aan de keukentafel uitnodigt. Hij drinkt geen woord te veel, zegt precies genoeg en vertrekt zonder de afwas te laten staan.
Dat is een gave. In een tijd waarin iedereen voortdurend iets roept, bewijst Cohen dat fluisteren soms veel harder binnenkomt.
En misschien is dat wel het mooiste Hallelujah dat Pieter ooit ontdekte. Niet het refrein. Maar de stilte erna.
