
en het feit dat Sinterklaas er nog gewoon is
Pieters Daglicht over Denkdingen
Er is iets vreemds aan de hand in Nederland. Iets dat ieder jaar weer gebeurt en waar we collectief instinken, alsof het de eerste keer is dat iemand een gourmetstel aansteekt zonder eerst het raam open te zetten. Sinterklaas is nog niet eens jarig – de man staat nog op de drempel van z’n eigen surprise-feestje, omringd door dichtgesmeerde wc-rollen en wasknijpers die straks een gedicht tot leven moeten wekken – maar de Nederlander… die is al láng gevlogen. Richting kerst.
Het begint altijd onschuldig. Een enkel lichtsnoertje dat ergens in november bescheiden om een regenpijp hangt. Zo’n onschuldig soort kerstverlegenheid: “Nee hoor, ik ben helemaal niet vroeg, ik ben gewoon… voorbereid.” Twee dagen later hangt dezelfde regenpijp in een zee van licht die verdacht veel lijkt op de startbaan van Schiphol, maar dan met betere ambiance.
En dan… de huiskamers. Oh, de huiskamers. Het is nog geen vijf december, maar de kerstboom staat bij velen al in vol ornaat te stralen alsof hij auditie doet voor de rol van Hoopin een nieuwe kerstfilm. De ballen glimmen, de piek priemt fier de hemel in (of het plafond in, afhankelijk van de bouwperiode van je woning) en ergens op de achtergrond zoemt een elektrische trein rond de stam – een aanschaf die “voor de kinderen leuk is”, maar die in werkelijkheid vooral papa’s competitiedrang voedt.
De adventskransen doen ook dapper mee. Vier kaarsen, elk een symbool voor geduld, bezinning, verwachting… en de onvermijdelijke race naar de kerststress. Want ja, vanaf het moment dat de eerste kaars brandt, begint ook het Grote Aftellen. En aftellen, dat doen we in Nederland alsof het een nationale sport is: “Hoeveel dagen nog?” “Hoeveel weekenden nog?” “Hoeveel keren moeten we nog naar de supermarkt voordat iedereen denkt dat we een hamstercomplex hebben?”
En zodra de eerste snippertjes kerstgevoel zich in de lucht mengen – een geur van dennennadels, kaneel en een tikje paniek – komt het allerbelangrijkste kerstvraagstuk op tafel: Wie gaat waar naartoe? Een vraag die elk jaar weer even onschuldig begint, maar eindigt in een logistiek huzarenstukje waar Defensie jaloers op zou zijn. “Wij doen eerste kerstdag bij mijn ouders, tweede bij jouw zus, derde – oh wacht we hebben helemaal geen derde kerstdag—hoe lossen we dit op?” Mensen beginnen spreadsheets te maken. Vergaderschemas. Draaiboeken. Kerst is geen feest maar een operatie-inzet geworden.
En dan het menu. Nooit zijn mensen zo creatief, vastbesloten en hopeloos tegelijk als tijdens het kerstmenu-overleg. “We doen iets makkelijks dit jaar.”
Vier uur later: een drieluik van carpaccio in drie texturen, gevuld hert in cranberryreductie en een dessert dat alleen gemaakt kan worden met behulp van een keukenmachine, drie au bain-marie’s en een graad in moleculaire gastronomie. En tegen die tijd dat de avond daadwerkelijk aanbreekt is iedereen te vol, te moe of te opgebrand om nog te kauwen zonder risico op een kortsluiting.
Maar toch… toch gebeurt er iets. Langzaam. Tussen de lichtjes, de drukte, de boodschappen, de schema’s, het nerveuze geplan, het gelach, de chaos, de gourmetlucht die in elk vezeltje van je kleding gaat zitten alsof het parfum is dat z’n kans schoon ziet…Daar groeit het. Het kerstgevoel.
Dat kleine, warme, zachte vonkje dat zegt: “We doen dit omdat we ernaar verlangen om samen te zijn.” Voor even. Om licht te maken in donkere dagen.
Om terug te keren naar iets eenvoudigs, iets zachts, iets dat niets te maken heeft met deadlines, menu’s of wie de schoonmaak doet na de gourmet-bijna-brand.
En misschien – heel misschien – is dat wel waarom we er zo vroeg mee beginnen. Omdat we snakken naar dat gevoel. Omdat we wéten dat het ergens tussen de gekte te vinden is. En omdat we hopen dat het dit jaar net iets langer blijft hangen.
Maar laten we, voor we met z’n allen massaal de laatste ballen in de boom hangen, één ding niet vergeten: Sinterklaas is nog steeds in het land. De man staat op het punt een surprise te openen waar hij drie uur naar heeft zitten zoeken in de schuur. Gun hem die eer. Zet een stoel klaar. Schuif een wortel naar Amerigo/pardon Ozosnel. En laat het kerstgevoel nog héél even sudderen, als een stoofpotje dat nét niet klaar is.
Want kerst komt heus wel. Maar Sint…Die is maar één keer jarig.
