De zwarte vrijdag van de waanzin

Ergens tussen Sinterklaas en de eerste kerststress in, duikt hij elk jaar weer op als een hyperactieve koopjesduivel in een glitterpak: Black Friday. Een dag die ooit bedoeld was voor een bescheiden korting op een broodrooster, maar inmiddels is uitgegroeid tot een internationaal volksfeest van verleidingen, verzendkosten en verwarde bezorgers.

Black Friday. Alleen al de naam klinkt alsof er iets dramatisch staat te gebeuren. En dat klopt. Want zodra de klok middernacht slaat, verandert de mensheid in een georganiseerde sprinkhanenzwerm met bonuskaart. TikTok-filmpjes lichten op, Instagram gonst, en ergens in een buitenwijk klapt een server van meubelsmetkorting.nl onder het gewicht van duizenden virtuele winkelwagentjes.

Vroeger duurde Black Friday één dag. Eén! Nu strekt het zich uit over weken. Weken waarin je mailbox kreunt onder de subjectregels: “NU OF NOOIT!”, “ALLEEN VANDAAG!”, en – mijn favoriet – “Black Friday pre-deals early access voor premium members”. Als dit nog even doorgaat, begint de editie van 2026 waarschijnlijk ergens rond Pasen.

En daar sta je dan. Op 23 november, in je pyjama, met drie tabs open en je hartslag op 120. Je wilde alleen even kijken naar een lamp. Maar voordat je het weet, heb je een leren poef, twee kussens, een luchtbevochtiger in de vorm van een pinguïn en een eetkamerset aangeschaft. “Want ja,” fluistert het koopduiveltje op je schouder, “het is nu 60% korting.”

De volgende ochtend sta je tussen de dozen. De postbezorger heeft een burn-out, de kat zit in de kartonnen berg, en jij vraagt je af: waarom? Waarom heb ik in hemelsnaam zes nieuwe kussens nodig? Je had er al acht. Maar hé — deze waren met fluwelen afwerking.

Toch moeten we eerlijk zijn: er zit ook iets zinvols in deze gekte. Black Friday helpt gezinnen die eindelijk die bank of lamp kunnen kopen waar ze al maanden voor sparen. Bedrijven draaien extra omzet, en de economie tikt weer wat harder. En laten we eerlijk zijn — wie houdt er niet van een goed koopje?

Maar onder die feestelijke façade van percentages en promoties schuilt iets dat schuurt. De onzin van het onstuitbare willen hebben. Het idee dat geluk even te koop is – zolang het maar met korting is. En dat we pas tevreden zijn als het in een doos past.

Misschien moeten we Black Friday niet afschaffen, maar herdenken. Een soort “Grijze Vrijdag”, waarop we rustig ademen, één product kopen dat we écht nodig hebben, en de rest van de dag besteden aan het repareren van wat we al hebben. Of gewoon, gek idee, een wandeling maken. Zonder pakketje in de hand.

Dus als je dit jaar op 28 november weer verleid wordt door die glimmende knop met “Nog 3 stuks op voorraad!”, denk dan even aan Pieters Wet van de Koopkracht: “Wat je niet koopt, hoef je niet te retourneren.” En wie weet… misschien is dat wel de beste deal van allemaal.

Geef een reactie